Geçtiğimiz hafta Yahoo’nun kadın CEO’su Marissa Mayer’in, çalışanlarına evden çalışmalarını yasakladığı duyuruldu. Evden çalışma uygulaması, ABD’deki bilişim ve finans firmalarında son yıllarda yaygın olarak kullanılan bir uygulama. Aynı şekilde Yahoo’da da evden çalışma sistemi uygulanıyordu.
Marissa Mayer’in nasıl böyle anlaşılması güç bir karar verdiği tüm ülkede tartışma konusu oldu. Bir kaynağa göre bunun sebeplerinden biri, Mayer’ın karar verme konusunda verileri esas almasıydı. Birçok firma gibi Yahoo’nun da kendine özel bir VPN (Sanal özel ağ) bağlantısı var. Bu sayede evden çalışanlar güvenli bir şekilde bu ağa giriş yaparak Yahoo ağına katılabilir ve işlerini yapabiliyorlar. Uzunca bir süre Yahoo’nun otomobil park alanlarının bomboş olduğunu gören CEO Mayer, Yahoo’nun VPN kayıtlarına danışmaya karar verdi ve evden bağlanan çalışanların ağda yeterince zaman geçirip geçirmediklerini inceledi.
Mayer’ın incelemelerinde çalışanların evden yeterince iş yapmadıkları ortaya çıktı. Karar vermede metriklere ve verilere ne kadar takıntılı olduğu bilinen Mayer bu sonucu görür görmez kararını vermişti. Daha önce Google’da uzun yıllar çalışan Mayer’dan bunalan bir tasarımcı öfkeyle işten ayrılmıştı. Sebebi ise Google.com anasayfa tasarımından sorumlu olan Mayer’ın tasarımdaki renkleri ve fontları genel zevklere göre değil ham verilere göre belirlemesiydi. Marissa Mayer, her bir farklı tasarım için kullanıcının sayfa ile nasıl etkileşime geçtiğini gözlemliyordu ve bu verileri karar vermekte kullanıyordu. Google’ın şu anki konumuna bakarak Mayer’ın doğru bir karar vermediğini söylemek yanlış olur elbette.
Yahoo’da getirilen evden çalışma yasağına en büyük tepkiyi ise kadın çalışanlar gösterdi. Özellikle anne olan çalışanlar bu durumdan muzdarip oldular. Daha önce hamilelik döneminde uzun süre Google’da çalışan Mayer hakkında, bebeği ile işyerine geldiği ve ofisinde bebek bakımı için özel bir alan oluşturduğu iddiaları ortaya atıldı. Karara en çok tepki gösteren kadınlar, aynı imkanların kendilerine sağlanmadığını belirttiler, ve Mayer’ın bu imkanları diğer kadın çalışanlara da sağlayıp sağlamayacağı merak konusu oldu.
Marissa Mayer’ın özellikle çocuk bakımı sorunu olan kadınlar ve engelli çalışanları yok sayarak aldığı bu karar ülke çapında çokça tepki çekti. Ayrıca bu karar hem çağ dışı hem de genel eğilime karşı olarak algılandı. ABD’de 2007 ile 2012 yılları arasında evden çalışmaya geçen şirketlerin oranı %48’den %53’e çıkmış. İngiltere’de ise son 10 yılda evden çalışanların oranı %40’ı bulmuş. Araştırmalar sonucunda ise evden çalışmanın hem genel eğilim olduğu hem de verimi arttırdığı kanıtlanmış.
Bu konudaki tartışmalara katılan Harvard Business School profesörü Rosabeth Moss Kanter, insanların belirlenmiş saatlerde ve yerlerde çalışmalarını istemenin katılığa teşvik vermek anlamına geleceğini ve toplu bir alanda çalışmanın daha kaliteli işler çıkarma ve üretim garantisi vermediğini söyledi. Birçok kişi bu kararın Yahoo’yu eski karanlık günlere döndüreceğini savunurken Mayer’ın kararına destek veren taraflar da bulunuyor; Amerikan Forbes dergisi kararın faal işbirliğini arttıracağını, çalışanların birbirinden uzakta ve yeterince birbirlerini tanımadan çalışmalarının ihtiyaç duyulan güveni sağlamayacağını savundu. Ayrıca Yahoo’nun evden çalışan elemanlarından birinin Huffington Post’ta yer alan açıklamasına göre; Mayer’ın kararı oldukça yerinde bir karar olduğu ve birçok çalışanın işi suistimal ettiği yazıyor. Ayrıca fiziksel olarak uzakta bulunmalarından dolayı bir sorun yaşandığında temasa geçilecek birini bulmalarının zor olduğunu belirtiyor.
Türkiye’de ise evden çalışma modeli henüz yaygın bir şekilde kullanılmıyor. Bu konuda geçtiğimiz günlerde Aile Bakanı Fatma Şahin, kadınların istihdama daha fazla katılmaları için esnek çalışma modelinin hayata geçirileceği müjdesini vermişti. Sizler bu konuda neler düşünüyorsunuz?
